Ziarniniak cholesterolowy szczytu części skalistej kości skroniowej

Rozpoznanie

Ziarniniak cholesterolowy to powoli rosnąca zmiana torbielowata wypełniona kryształami cholesterolu, zlokalizowana w wyrostku sutkowatym lub szczycie części skalistej kości skroniowej. W badaniu ucha pod mikroskopem jest widoczny jako ciemnobrązowy lub niebieskawo połyskujący obszar za nieuszkodzoną błoną bębenkową; badanie słuchu może wykazać komponentę przewodzeniową niedosłuchu. Decydujący obraz daje rezonans magnetyczny: zmiana jest jasna w obu sekwencjach, co odróżnia ją od innych zmian zajmujących przestrzeń.

Objawy

Wiele ziarniniaków wykrywa się przypadkowo w badaniach obrazowych. Jeśli występują dolegliwości, są to zazwyczaj uczucie ucisku, stopniowe pogarszanie się słuchu lub szumy uszne; w przypadku zmian położonych głęboko w szczycie części skalistej kości skroniowej mogą dodatkowo wystąpić podwójne widzenie lub drętwienie twarzy, jeśli ucisk obejmuje również nerwy.

Przyczyny

Ziarniniak powstaje, gdy komórki powietrzne części skalistej kości skroniowej wypełniają się krwią lub wydzieliną zapalną i przestają być wentylowane: komórki rozkładają krew, uwolnione kryształy cholesterolu drażnią tkankę, a torbiel wypełniona kryształami i komórkami zapalnymi powoli rośnie.

Możliwości leczenia

Niewielką zmianę, która nie budzi niepokoju, można obserwować za pomocą kontrolnych badań obrazowych. Dolegliwości lub wzrost zmiany przemawiają za operacją drenującą: przez niewielkie okienko kostne poniżej ślimaka (dostęp podślimakowy) otwiera się torbiel i za pomocą cienkiej rurki trwale łączy ją z uchem środkowym lub przewodem słuchowym, aby wydzielina nie gromadziła się ponownie. Dostęp ten pozwala oszczędzić funkcje słuchowe i nerw twarzowy, a prowadzi przez przewód słuchowy.

Po zabiegu

Rana za uchem goi się zazwyczaj w ciągu dwóch tygodni. Dren pozostaje na stałe, a podczas badań kontrolnych sprawdza się jego drożność; kontrolne badania obrazowe wykazują zmniejszanie się torbieli. Kontrolne badania słuchu dokumentują zachowanie słuchu.