Strona główna

Kopfzentrum Bielefeld

Pęknięcie błony okienka okrągłego w przypadku przetoki perylimfatycznej

Ucho & słuch & zawroty głowy
Kolorowy rysunek zbliżenia: cienka błona rozpięta nad kostną niszą okienka okrągłego; w błonie widoczne jest podłużne pęknięcie, z którego wydostaje się kilka przezroczystych kropli
Kolorowy rysunek przekroju ucha wewnętrznego ze spiralnym ślimakiem, położonym przed nim przedsionkiem i cienką, pękniętą błoną, z której wydostaje się kilka jasnych kropli
Kolorowy rysunek tego samego przekroju ucha wewnętrznego, na którym nisza okienka okrągłego jest zamknięta jasnym czopem tkankowym i nie wydostają się już krople

Rozpoznanie

Przetoka perylimfatyczna to nieszczelne połączenie między uchem wewnętrznym a środkowym; najczęściej wynika z pęknięcia cienkiej błony zamykającej okienko okrągłe. Ocenia się wyniki otoskopii, audiometrii tonalnej i słownej, tympanometrii oraz badania równowagi. Ponieważ nieszczelność może z czasem się zamknąć lub być bardzo mała, rozpoznanie jest trudne; endoskopowe uwidocznienie struktur ucha środkowego oraz, przy podejrzeniu ubytku kostnego, tomografia komputerowa wysokiej rozdzielczości mogą pomóc w ocenie.

Objawy

Typowe są zawroty głowy o charakterze wirowania lub kołysania, wywoływane lub nasilane przez zmiany ciśnienia, parcie, kichanie, podnoszenie ciężarów lub głośne dźwięki, a także uczucie ucisku w uchu, szumy uszne i niedosłuch po stronie dotkniętej chorobą, pojawiający się nagle lub rzutami. U niektórych osób zawroty głowy nasilają się w określonej pozycji ciała lub przy ucisku na ucho.

Przyczyny

Przetoki perilimfatyczne najczęściej powstają po urazie głowy, urazie ciśnieniowym — na przykład podczas nurkowania, lotu samolotem lub po uderzeniu w ucho — po operacji ucha środkowego lub wewnętrznego albo po nagłym wzroście ciśnienia w klatce piersiowej i szyi. Część przypadków występuje bez uchwytnej przyczyny. Wrodzone otwory w obrębie przewodu słuchowego wewnętrznego, dehiscencja kanału półkolistego górnego lub wada rozwojowa okienka owalnego sprzyjają wyciekowi.

Możliwości leczenia

Początkowo stosuje się leczenie zachowawcze: oszczędzający tryb życia z uniesioną górną częścią ciała, unikanie parcia, podnoszenia ciężarów, pchania i mocnego wydmuchiwania nosa oraz leczenie kaszlu i zaparć; dopóki utrzymuje się wyciek, odradza się nurkowanie, loty samolotem i ciężką pracę. Jeśli wyciek nie ustępuje lub ubytek słuchu jest znaczny, błonę zamyka się operacyjnie: przez przewód słuchowy lub z dostępu za uchem odsłania się ucho środkowe, uwidacznia niszę okienka okrągłego i pokrywa ją własną tkanką — tkanką łączną, tłuszczową, ochrzęstną lub powięzią; w przypadku przetoki w obrębie okienka owalnego pokrycie wykonuje się w analogiczny sposób. Po zabiegu następuje okres oszczędzania się oraz kontrole słuchu i równowagi; jeśli ubytek słuchu się utrzymuje, można rozważyć aparaty słuchowe lub, w przypadku obustronnej utraty słuchu, implant ślimakowy.