Beyin omurilik sıvısı fistülünün transnazal olarak kapatılması

Tanı

Beyin omurilik sıvısı fistülünde, beyin omurilik sıvısı (BOS), kafa tabanı ve beyin zarındaki bir açıklıktan dışarı sızar; transnazal yolla tedavi edilen türünde bu sızıntı burun boşluğuna veya paranazal sinüslere olur. Şüphe genellikle burundan tek taraflı, berrak ve sulu bir akıntı gelmesiyle doğar. Tanıyı doğrulamak için sıvıda beta-2 transferrin incelenir. İnce kesitli bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans sisternografi birlikte açıklığın yerini ve büyüklüğünü gösterir.

Belirtiler

Tipik belirti, burundan tek taraflı, berrak ve sulu bir akıntı hissidir; bu his yatarken, öne eğilirken veya ıkınırken artabilir. Birçok hasta tuzlu ya da metalik bir tat, boğaza doğru akıntı veya başta basınç hisseder. Ateş, ense sertliği ve şiddetli baş ağrıları menenjite işaret edebilir; bu durumda derhal bir hekime başvurulmalıdır.

Nedenler

Beyin omurilik sıvısı fistülü en sık baş veya yüz yaralanmasından sonra oluşur; daha nadiren paranazal sinüslere ya da kafa tabanına yapılan bir girişimin ardından gelişir. Bazı kaçaklar, örneğin kafa içi basıncının sürekli yüksek olması, kafa tabanındaki doğuştan açıklıklar veya kafa tabanı kemiğini yıkıma uğratan hastalıklar nedeniyle, dışsal bir neden olmadan ortaya çıkar.

Tedavi seçenekleri

Küçük ve yeni oluşmuş kaçaklar bazen istirahat ve ıkınmaktan kaçınma ile kendiliğinden durabilir. BOS akışı devam ederse açıklık genellikle burundan endoskopik olarak kapatılır: Çevresi nazikçe temizlendikten sonra bölge burun tarafından, örneğin bir bağ dokusu tabakası, mukoza, yağ dokusu veya bunların bir kombinasyonu ile çok katmanlı olarak örtülür. Seçilmiş olgularda, kapatma işlemi sızdırmaz hâle gelene kadar bel omurgası bölgesinden geçici BOS drenajı ile desteklenir. Çok büyük veya ulaşılması zor defektlerde kafa tabanı üzerinden açık cerrahi yaklaşım gerekebilir.

Endoskopik transnazal kapatma oldukça güvenilir kabul edilir: Bu yöntemle tedavi edilen 289 BOS fistülünü kapsayan bir derlemede, ilk girişim yaklaşık her on olgunun dokuzunda başarılı olmuş, toplamda kaçakların yaklaşık yüzde 97’si endoskopik yolla kapatılabilmiştir. Ameliyattan sonra kontrol muayeneleri yapılır ve bir süre ıkınmaktan, yük kaldırmaktan ve uçak yolculuğundan kaçınılır. Kapatma kalıcı olarak sızdırmazlık sağlamazsa yeniden uygulanabilir.