Burun kemiği kırıkları

Tanı

Burun kemiği kırığı, yüz iskeletinin en sık görülen kırığıdır. Yaralanma sonrasında burun dıştan ve içten değerlendirilir: Ciltte şişlik, hassasiyet ve şekil bozukluğu olup olmadığı kontrol edilir; rinoskopi veya burun endoskopisiyle mukoza, burun bölmesi ve bölme ile mukoza arasında olası bir kan birikimi değerlendirilir. Burun röntgenine nadiren ihtiyaç duyulur; başka yüz veya kafa tabanı yaralanmalarından şüphelenildiğinde bilgisayarlı tomografi de çekilir.

Belirtiler

Tipik belirtiler burun sırtında ağrı, şişlik ve basınç hissidir; bunlara ilk saatlerde burun kanaması, dokunulduğunda çıtırtı hissi ve burunda gözle görülür bir eğrilik eşlik eder. Bu yaralanmada göz kapaklarında ve göz çevresinde morarma sık görülür. Burundan nefes almada tek taraflı güçlük devam ederse veya burun bölmesinde kabarıklık oluşursa gecikmeden hekim değerlendirmesi gerekir; yüz yaralanmasından sonra görme bozuklukları veya çift görme olması, derhal bir hastaneye başvurmayı gerektirir.

Nedenler

Burun kemiği kırıkları en sık, örneğin spor sırasında, düşme, boğuşma veya trafik kazası sonucu burna doğrudan alınan bir darbenin ardından meydana gelir. Burun kemiği diğer yüz kemiklerine göre ince ve çıkıntılı olduğundan düşük şiddetli bir kuvvetle bile kırılabilir. Çocuklarda burun iskeletinin büyümesinin etkilenip etkilenmediği kontrol edilmelidir; kırık sonrasında burundan nefes almayı engelleyen kalıcı, tek taraflı bir tıkanıklık, burun bölmesinde yaralanmaya işaret edebilir.

Tedavi seçenekleri

İlk saatlerde soğuk uygulama, kanamanın durdurulması ve vücudun üst kısmının yüksekte tutulması ön plandadır; burun bölmesindeki kan birikimi, kıkırdak tabakasının zarar görmemesi için gecikmeden boşaltılır. Burun kemiği yer değiştirmişse genellikle yaşa ve yaralanmanın boyutuna bağlı olarak lokal anestezi veya genel anestezi altında, kapalı yöntemle düz konumuna getirilir. Kemiği yerine oturtmak için çoğunlukla şişliğin azalması beklenir; bu süre genellikle birkaç gündür ve çocuklarda yetişkinlere göre daha kısadır. Ardından burnun düz konumu, dıştan bir atel ve burun bölmesi üzerine yerleştirilen küçük iç atellerle birkaç gün boyunca korunur; bu süre içinde burun darbelerden korunmalı ve kuvvetli sümkürülmemelidir.

Bir şekil bozukluğu veya burundan nefes alma güçlüğü kalırsa, işlem daha sonraki bir tarihte tekrarlanabilir ya da burun estetiği ameliyatıyla tamamlanabilir. Burun kemiği kırığından sonra burun septumunun düz olup olmadığı ve burnun her iki tarafının açık olup olmadığı kontrol edilir; iki taraflı baş ağrıları, kalıcı kabuklanma veya tekrarlayan enfeksiyonlar yeniden değerlendirme gerektiren nedenlerdir.