Hẹp thực quản được điều trị bằng nong bằng que nong

Chẩn đoán

Trong chứng hẹp thực quản, thực quản bị hẹp tại một hoặc nhiều vị trí. Việc đánh giá được thực hiện bằng nội soi thực quản và dạ dày kết hợp lấy mẫu mô; chụp X-quang khi nuốt hoặc chụp cắt lớp vi tính có thể cho biết thêm chiều dài và mức độ hẹp của đoạn thực quản bị hẹp.

Triệu chứng

Triệu chứng điển hình là cảm giác vướng khi nuốt thức ăn rắn, tăng dần theo thời gian: Miếng thức ăn bị mắc lại và cần uống thêm chất lỏng để đẩy xuống. Về sau, cả chất lỏng cũng có thể khó đi qua hơn, kèm theo hắng giọng, tăng nước bọt trong miệng, ho khi ăn và sụt cân ngoài ý muốn. Nếu một miếng thức ăn đột ngột bị mắc lại hoàn toàn, cần đến khám bác sĩ tại phòng khám hoặc bệnh viện.

Nguyên nhân

Hẹp lành tính thường xảy ra nhất sau bệnh trào ngược kéo dài nhiều năm hoặc sau phẫu thuật thực quản hay dạ dày. Các nguyên nhân khác bao gồm xạ trị vùng ngực, tổn thương do chất ăn mòn, tổn thương niêm mạc do thuốc viên, viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan và khối u lành tính. Vì rối loạn nuốt cũng có thể do một tổn thương ác tính tiềm ẩn, niêm mạc sẽ được đánh giá qua nội soi và lấy mẫu mô trước mỗi lần nong.

Các phương án điều trị

Trước tiên, nguyên nhân sẽ được điều trị, chẳng hạn như điều trị trào ngược bằng thuốc ức chế axit hoặc điều trị viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan bằng cách thay đổi chế độ ăn và liệu pháp chống viêm. Nếu chỗ hẹp gây khó nuốt, thông thường sẽ tiến hành nong qua nội soi. Khi nong bằng que nong, một dụng cụ nong có dạng hình nón thuôn nhẹ (Bougie) được đưa qua chỗ hẹp theo dây dẫn để nong thành thực quản một cách nhẹ nhàng; nong bằng bóng là một phương pháp thay thế có hiệu quả tương đương. Việc nong thường được thực hiện qua nhiều bước nhỏ thay vì một bước lớn để bảo vệ niêm mạc. Nếu như vậy vẫn chưa đủ, có thể cần thêm các buổi nong, tiêm tại chỗ, đặt stent tạm thời hoặc rạch một đường nhỏ ở mô sẹo.

Sau thủ thuật, người bệnh được theo dõi trong thời gian ngắn và tạm thời điều chỉnh chế độ ăn, ban đầu ăn thức ăn mềm. Do tình trạng hẹp có thể tái phát, các triệu chứng khó nuốt được theo dõi và thủ thuật nong được lặp lại khi cần. Nếu vị trí hẹp vẫn tồn tại dù đã nong nhiều lần, nhóm điều trị sẽ thảo luận lại về hướng xử trí.